Overheid, Politiek & Wetgeving

DeNaakteBurger“Aan de toeslagenaffaire hebben we gezien hoe mensen in de knel kunnen komen. Dit wetsvoorstel gaat verder”, zegt AP-voorzitter Aleid Wolfsen. Hij noemt de zwarte lijst van de Belastingdienst, de Fraude Signalering Voorziening (FSV), als slecht voorbeeld uit het verleden. Het wetsvoorstel gaat volgens Wolfsen ook verder dan het zwaar bekritiseerde antifraudesysteem Syri, waarmee de overheid onder andere fraude met uitkeringen wilde opsporen.

De Wet gegevensverwerking door samenwerkingsverbanden (WGS) ligt nu bij de Eerste Kamer. Die vroeg eerst advies aan de Autoriteit Persoonsgegevens en wacht ook nog op voorlichting van de Raad van State, voor erover gestemd wordt. Eerder noemde de Raad van State de wet in een advies niet effectief en mogelijk strijdig met het grondwetsartikel over privacybescherming van burgers.

De Tweede Kamer heeft de wet eind vorig jaar al aangenomen. Dat was vlak voordat het kabinet struikelde over het toeslagenschandaal. Daarin speelden algoritmes van de Belastingdienst en het aanhouden van zwarte lijsten met vermeende fraudeurs een zeer kwalijke rol.

De fracties van D66, GroenLinks, SP, PvdD, Denk en Van Kooten-Arissen stemden in de Tweede Kamer tegen de wet. D66’er Kees Verhoeven noemde het destijds ‘zorgelijk’ hoe de wet ‘publieke datazucht en uitvoeringsvalkuilen op een risicovolle manier combineert’.

Alles bij de bron; Trouw


 

Om „kafkaëske toestanden voor grote aantallen mensen” te voorkomen roept de Autoriteit Persoonsgegevens (AP) de Eerste Kamer op niet met een nieuwe datakoppelingswet in te stemmen. Terwijl veel slachtoffers van de Toeslagenaffaire nog wachten op schadevergoeding, dreigt volgens AP-voorzitter Aleid Wolfsen een nog groter drama als de Wet gegevensverwerking samenwerkingsverbanden (WGS) wordt ingevoerd. De AP heeft de Senaat dinsdag per brief gewaarschuwd.

Wolfsen: ‘Het wetsvoorstel zet de deur wagenwijd open voor een onbegrensde surveillance door een onbegrensde hoeveelheid partijen, publiek en privaat.’ Volgens de AP-voorzitter gaat de WGS ook verder dan het sterk bekritiseerde SyRi (Systeem Risico Indicatie) waarvoor de rechter uiteindelijk een stokje stak.

De AP laat zich negatief uit in een advies op verzoek van de Eerste Kamer. Het huidige voorstel is al aangenomen door de Tweede Kamer. Eerder adviseerde de AP al kritisch over de eerste en tweede versie van het wetsvoorstel.

Doel van de wet is onder meer fraude- en criminaliteitsbestrijding. Hiervoor regelt de WGS dat het Financieel Expertise Centrum (FEC), de Infobox Crimineel en Onverklaarbaar Vermogen (iCOV), de Regionale Informatie- en Expertise Centra (RIEC’s) en de Zorg- en Veiligheidshuizen (ZVH’s) gegevens met elkaar en later met private partijen, zoals banken, mogen uitwisselen.

Het steekt Wolfsen dat de regering later nieuwe samenwerkingsverbanden mag aanwijzen, die ook weer gegevens mogen delen. ‘Dit wetsvoorstel maakt het mogelijk dat nog veel meer instanties persoonsgegevens met elkaar delen, zonder dat er duidelijk iets aan de hand is. En niet alleen overheidsinstanties, ook private partijen. Hier ligt het risico van massasurveillance op de loer.’

Alles bij de bronnen; Computable & NRC [thnx-2-Niek]


 

De rechtszaak van stichting Privacy First tegen de Nederlandse Staat over ANPR-cameratoezicht is aanstaande woensdag 10 november via deze livestream te volgen.

"Gezien de Europese jurisprudentie terzake acht Privacy First de kans op een succesvolle rechtsgang buitengewoon hoog", zo laat de stichting zelf weten. Indien nodig volgt na dit kort geding tevens een bredere bodemprocedure. "De huidige ANPR-wet vormt immers een massale privacyschending en hoort simpelweg niet thuis in een vrije democratische rechtsstaat", aldus Privacy First.

Alles bij de bron; Security


 

Een wetsvoorstel waarin terrorismecoördinator NCTV meer bevoegdheden krijgt om informatie over burgers te verzamelen, moet van tafel. Demissionair minister Grapperhaus (Justitie en Veiligheid, CDA) moet het voorstel „grondig” aanpassen of helemaal niet indienen. Dit schrijft de Autoriteit Persoonsgegevens (AP) in een advies aan de minister dat vrijdag is gepubliceerd.

Volgens de privacytoezichthouder ontbreekt het in het wetsvoorstel van Grapperhaus aan waarborgen bij het verwerken van gevoelige gegevens over burgers. 

Voorzitter Aleid Wolfsen van de AP noemt de nieuwe wet een „vrijbrief voor de NCTV”. Hij stelt: „Als je bij de geheime diensten en politie ziet met hoeveel randvoorwaarden het verwerken van dergelijke gevoelige informatie omgeven is, dan valt toch niet te verdedigen dat dat bij de NCTV niet nodig is?”

Wolfsen: „Dit wetsvoorstel zet de deur open voor een surveillancemaatschappij. Waarbij op grote schaal, en zonder goed toezicht allerlei gevoelige informatie over burgers wordt verzameld en gedeeld met andere organisaties. En zonder dat mensen zich, bijvoorbeeld via een rechter, goed kunnen verweren.”

Alles bij de bron; NRC [Thnx-2-Niek]


 

De Commissie van Toezicht op de Inlichtingen- en Veiligheidsdiensten (CTIVD) heeft de Tweede Kamer gewaarschuwd voor een aanpassing van de Wet op de inlichtingen- en veiligheidsdiensten (Wiv 2017), omdat die voor een hiaat in het toezicht zorgt, zo stelt de toezichthouder...

...In het regeerakkoord werd overeengekomen dat de Wiv 2017 na de inwerkingtreding binnen twee jaar zal worden geëvalueerd door een onafhankelijke commissie. Die pleitte eerder dit jaar voor een aanpassing van de wet....

...Zowel de CTIVD als de Toetsingscommissie Inzet Bevoegdheden hebben kritiek op de voorgestelde wijzigingen.

De CTIVD heeft nu een brief over het wetsvoorstel naar de Tweede Kamer gestuurd. In het wetsvoorstel wordt het toezicht door de CTIVD geschrapt. "Waarmee bezien vanuit de onafhankelijke positie van de CTIVD en de in de Wiv 2017 aan de CTIVD toegekende toezichtmiddelen (zoals real-time toezicht/toegang tot staatsgeheime documenten), een toezichthiaat ontstaat", zo waarschuwt de toezichthouder. Die roept de Tweede Kamer op om bij de behandeling van het wetsvoorstel hier rekening mee te houden.

Alles bij de bron; Security


 

Het kabinet wil het wetsvoorstel dat de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding (NCTV) toestaat om burgers online te volgen en gevoelige persoonsgegevens te verzamelen, analyseren en met binnen- en mogelijk ook buitenlandse partijen te delen snel behandelen. 

Het wetsvoorstel Wet verwerking persoonsgegevens coördinatie en analyse terrorismebestrijding en nationale veiligheid staat de NCTV toe om voor de bestrijding van terrorisme en de nationale veiligheid persoonsgegevens te verwerken. Ook moet het mogelijk worden om fenomenen en trends op deze terreinen te signaleren, analyseren en duiden en hier beleid op te voeren.

Het wetsvoorstel volgt op berichtgeving van het NRC dat de NCTV, jarenlang in strijd met de wet, privacygevoelige informatie over burgers verzamelde en verspreidde. Ook stelde de krant dat medewerkers van de dienst door middel van nepaccounts op sociale media in het geheim honderden politieke campagneleiders, religieuze voormannen en linkse en rechtse activisten volgen.

Grapperhaus stelt dat het in belang van de nationale veiligheid is dat het wetsvoorstel wordt aangenomen zodat de NCTV de nu gestaakte werkzaamheden zo spoedig mogelijk kan hervatten. Eerder werd het wetsvoorstel al voor advies aan de Raad van State voorgelegd. De minister heeft het advies inmiddels ontvangen.

Alles bij de bron; Security


 

Minister Grapperhaus (JenV) informeert de Tweede Kamer over de stand van zaken rond de grondslagen en de werkzaamheden van de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid (NCTV).

Daarbij gaat hij in op:

  • de rol die de NCTV heeft ten opzichte van
  • het Openbaar Ministerie (OM);
  • het gebruik van accounts onder gefingeerde naam;
  • mogelijk onterechte gegevensverwerking en het proactief informeren van burgers.

Bijlagen

Alles bij de bron; RijksOverheid


 

Vraag 1;  Klopt het dat er al voor het debat op 15 juni 2021 op het ministerie juridische adviezen lagen waaruit bleek dat de NCTV wel degelijk onrechtmatig heeft gehandeld?

Vraag 2;  Waren deze adviezen ook al uitgebracht voor de beantwoording van mondelinge vragen op 20 mei 2021?

 Antwoord op vraag 1 en 2

In het mondelinge vragenuur op 13 april 2021 heb ik uw Kamer gemeld dat ik op 15 maart 2021 over de uitkomsten van het project Taken en Grondslagen ben geïnformeerd. Zoals uit de inmiddels openbare documenten blijkt, maakten op dat moment twee juridische adviezen onderdeel uit van het project Taken en Grondslagen: het eindverslag van dat project, uitgevoerd door de juristen van de NCTV, en een advies van de centrale directie Wetgeving en Juridische Zaken (DWJZ) van mijn ministerie. Geconcludeerd werd dat de analyse- en coördinatiewerkzaamheden als ‘juridisch kwetsbaar’ moeten worden bestempeld en het Organisatiebesluit JenV ‘onvoldoende grondslag biedt’ voor de verwerking van persoonsgegevens. ...

Vervolgens heb ik, daarin gesterkt door de aangenomen motie van het lid Michon-Derkzen tijdens het debat van 15 juni 2021 om met spoed met een bijzondere wettelijke grondslag te komen voor de NCTV om persoonsgegevens te verwerken voor de uitvoering van zijn bestaande analyse- en coördinatietaken, de hoogste prioriteit gegeven aan het aangekondigde voorstel voor een Wet verwerking persoonsgegevens coördinatie en analyse terrorismebestrijding en nationale veiligheid.

Vraag 9;  Bent u het ermee eens dat, nu dit nieuws naar buiten is gekomen, de behandeling van het ingediende wetsvoorstel over de grondslagen voor de NCTV in ieder geval gestaakt moet worden totdat de Kamer over deze kwestie volledig geïnformeerd is? Zo nee, waarom niet?

 Antwoord op vraag 9;

Het kabinet is juist voorstander van een spoedige behandeling van het wetsvoorstel. Doel van het wetsvoorstel is immers de juridische grondslag voor de verwerking van persoonsgegevens te verstevigen en te voorzien van een formeelwettelijke basis. Het staken van de behandeling van dat wetsvoorstel zou in dat licht juist averechts werken.

In het belang van de nationale veiligheid hecht ik dan ook veel waarde aan de voortgang van het wetsvoorstel Wet verwerking persoonsgegevens coördinatie en analyse terrorismebestrijding en nationale veiligheid zodat deze werkzaamheden zo spoedig mogelijk hervat kunnen worden. Het advies van de Afdeling advisering van de Raad van State heb ik onlangs ontvangen en ik verwacht het wetsvoorstel op zeer korte termijn naar uw Kamer te kunnen sturen. 

Alles bij de bron; RijksOverheid


 

Vorig jaar onthulde NRC dat Defensie via die informatieafdeling gegevens verzamelde van burgers. Het ging om zowel openbare als semiopenbare bronnen. Defensie keek sinds de uitbraak van de coronacrisis naar maatschappelijke groeperingen zoals Viruswaarheid en de Gele Hesjes. Nu blijkt ook de radicale boerenbeweging Farmers Defense Force in de gaten te zijn gehouden.

NRC vroeg e-mails, notulen en gespreksverslagen via de Wet Openbaarheid van Bestuur op. Daaruit blijkt dat Defensie al in augustus 2020 op de hoogte werd gesteld van het feit dat er geen goede juridische onderbouwing was voor de dataverzameling.

Juristen bij de krijgsmacht zouden al vóór de oprichting bezwaar hebben gemaakt. De top van het leger zou dat volgens NRC hebben genegeerd, maar in sommige gevallen zouden waarschuwingen vanuit het ministerie niet bij het leger zelf zijn aangekomen. Ook zou de MIVD hebben gewaarschuwd 'dat de eenheid een derde dienst dreigde te worden' naast de MIVD en de AIVD.

Minister Ank Bijleveld van Defensie zou in augustus 2020 zijn geïnformeerd over de juridische bezwaren. Uiteindelijk besloot de minister pas in november van dat jaar te stoppen met het programma. Bijleveld wilde eerst laten onderzoeken of LIMC voldeed aan de privacywetgeving.

Alles bij de bron; Tweakers


 

Tijdens de coronacrisis kwamen oude reflexen weer bovendrijven: simpel geloof in technologie en weinig aandacht voor publieke waarden en het belang van sociale innovatie. In allerlei sociale praktijken zijn versneld digitale middelen ingezet. Daarbij gold het simpele devies: eerst doen, dan denken.

Het vergrootte echter de centrale maatschappelijke rol van digitalisering, de invloed van Big Tech en de datahonger van bedrijven en overheden. Kortom, de menselijke maat werd nogal eens vergeten.

Beleidsmakers zouden dan ook, aldus het Rathenau Instituut in de expertbundel, waardevol digitaliseren moeten stimuleren. Die term, waardevol digitaliseren, houdt in dat digitalisering bijdraagt aan publieke waarden, zoals sociale cohesie, kwaliteit van leven, democratie, economie en veiligheid.

De bundel Covid-19: Expertvisies op de gevolgen voor samenleving en beleid volgde op een tussentijds bericht voor de informateur en ging vooraf aan het advies van de WRR en de KNAW Navigeren en anticiperen in onzekere tijden

Alles bij de bron;Rathenau


 

Abonneer je nu op onze wekelijkse nieuwsbrief!
captcha