EPD

De nieuwe EPD-wet, die de Senaat dinsdag behandelt, dreigt onder het mom van “meer zeggenschap” de patiëntprivacy uit te hollen en het medisch beroepsgeheim buitenspel te plaatsen.

Het wordt straks mogelijk om dossiers met een eenmalige toestemming te delen met duizenden zorgverleners. Ook biedt de wet derde partijen de mogelijkheid om zonder tussenkomst van de arts medische dossiers op te eisen bij patiënten. De campagne Specifieke Toestemming verzoekt de Eerste Kamer in een brief met klem om het wetsvoorstel niet aan te nemen.

De wet wordt door de minister geframed alsof deze patiënten meer zeggenschap zou bieden. In de praktijk maakt de wet de patiënt alleen maar kwetsbaarder, zo stelt de campagne. In plaats van veilig achter slot en grendel bij de zorgverlener en alleen uitgewisseld voor een specifieke behandeling, kunnen dossiers straks met één toestemming worden opengezet voor duizenden zorgverleners, of direct worden overgezet naar de cloud, waar de bescherming van het medisch beroepsgeheim niet langer geldt. 

Het medisch beroepsgeheim stelt op deze wijze niets meer voor, omdat ook artsen, nadat toestemming is gegeven, geen controle hebben over wie de door hen beschikbaar gestelde gegevens raadplegen. Mogelijkheden om gerichter toestemming te geven belooft de minister pas over enkele jaren. Dat moet de patiënt dan bovendien zelf regelen in een online portaal. De minister spreekt in haar verdediging van de wet veelvuldig van “zeggenschap voor de patiënt”, maar deze heeft volgens de campagnevoerders geen betekenis als deze er enkel voor zorgt dat het dossier kwetsbaarder wordt voor misbruik.

Dit geldt evenzeer voor een ander stokpaardje van de minister, het zogeheten digitale afschriftrecht. Patiënten zouden volgens Schippers altijd zelf hun dossier online in moeten kunnen inzien. Dit is volgens Specifieke Toestemming wederom een schijnzeggenschap die de patiëntenprivacy juist verzwakt. Het kunnen opvragen van een medisch dossier zonder tussenkomst van de dossierhoudend arts is op zich een prima idee, maar het biedt derde partijen een achteringang tot het medisch dossier die de patiënt zeer kwetsbaar maakt voor verzoeken van bijvoorbeeld gemeenten, arbodiensten of verzekeraars.

Uit een enquête van de Landelijke Huisartsenvereniging bleek deze maand nog dat dit opvragen veelvuldig gebeurt; met deze wet is daar straks geen enkele controle meer op door de dossierhoudend arts. Het door de minister voorgestelde digitale inzagerecht heeft een volkomen gebrek aan privacywaarborgen; de nieuwe wet regelt niet hoe patiënten tegen oneigenlijke verzoeken moeten worden beschermd.

Burgers wordt opgeroepen een voorbeeldbrief aan leden van de Eerste Kamer te sturen via www.specifieketoestemming.nl/campagne-mail-uw-eerste-kamerlid. De Senaat houdt aanstaande dinsdag de waarschijnlijk laatste behandeling van de wet, die al vier jaar voor discussie in beide Kamers zorgt.

Alles bij de bron; PlatformBurgerrechten


De Nederlandse overheid en het bedrijfsleven werken hard aan een alomvattend plan om onze medische gegevens in bulk toegankelijk te maken voor doelen die niets met een behandeling te maken hebben en alles met winst- en machtsvergroting. Dat wordt uiteengezet in een doortastend essay van publicist en huisarts in ruste Wim Jongejan. Daarin wijst hij op de samenhang tussen de nieuwe EPD-wet, de verzamelhonger van overheden en commerciële partijen en de landelijke uitrol van het LSP-systeem.

Volgens het stuk zijn er in Nederland “allerlei bewegingen gaande van VWS en private partijen waarbij andere wegen gezocht worden om zorgdata uit te wisselen en te ontginnen voor exploitatie (resourcegrabbing)”. Diverse partijen spelen een ragfijn spel, zo stelt Jongejan. De nieuwe EPD-wet die aanstaande dinsdag door de Senaat wordt behandeld, tezamen met de uitrol van het privaat doorgestarte EPD (het Landelijk Schakelpunt) en de opkomst van een Persoonlijk Gezondheidsdossier dat buiten de verantwoordelijkheid en bescherming van arts en zijn beroepsgeheim valt, maken gecoördineerd baan voor partijen die onze medische persoonsgegevens als grondstof voor hun Big Data analyses willen gebruiken – overheden, bedrijven, verzekeraars, farmaceuten.

Het volledige stuk valt te lezen op www.zorgictzorgen.nl

Bron; PlatformBurgerrechten


Op  27 september stemt de Eerste Kamer over een wetsvoorstel waarmee minister Schippers van Volksgezondheid onder meer een grootschalig toestemmingsportaal wil gaan opzetten.

De minister wil een centraal registratiesysteem inrichten waarin elke burger zijn toestemmingsvoorkeuren kan vastleggen. Dit wordt een centrale server waaraan alle systemen in de zorg moeten worden vastgeknoopt. In dit systeem staat straks een enorme lijst, die van iedereen aangeeft welke zorgverleners toegang krijgen tot welke medische gegevens.

Het centraal bijhouden van een toegangsregistratie geeft grote veiligheids- en privacyrisico's. Zo kunnen hackers precies zien welke zorgverleners welke patiënten hebben gezien. Of dit aanpassen. Maar misschien wel veel belangrijker is dat de burger op voorhand moet bedenken wie toegang krijgt. Dit is niet zo makkelijk als het lijkt. Wie gezond is weet op dit moment (gelukkig) niet welke zorgverleners hij over drie jaar nodig heeft. Je kunt zo dus eigenlijk alleen maar kiezen uit drie kwaden: 1. alles openzetten 'voor het geval dat' (wat het risico op ongeoorloofde toegang en hacks sterk vergroot); 2. alle gegevens dichtzetten zodat niemand erbij kan, of 3. de dossiers voor slechts een paar soorten zorgverleners openzetten - wat vrijwel altijd de verkeerde keuze zal zijn omdat niemand een glazen bol heeft...

...Het kan ook anders. In plaats van het opzetten van een centraal systeem kunnen gegevens bij de arts blijven staan, zoals nu. Arts en patiënt kunnen gezamenlijk beslissen wie toegang tot gegevens krijgt. De patiënt kan een code krijgen waarmee hij artsen toegang tot zijn gegevens kan geven, en die in noodgevallen op een pasje, een armbandje of in de smartphone te vinden is - supersimpel. Bij doorverwijzing kan de huisarts een code doorsturen naar de specialist en die daarmee toegang geven tot relevante gegevens. Zo'n systeem plooit zich naar de situatie, werkt ook in medische situaties die je niet op voorhand kunt voorzien, en is helemaal privacyproof.

Een wetswijziging is voor dit systeem niet nodig. Als de senaat de wet afwijst, zou dit een belangrijk signaal zijn. Dan kan de sector eindelijk gaan werken aan systemen die de patiënt echte zeggenschap geven, zonder de zorg of de patiënt in de weg te zitten.

Alles bij de bron; Volkskrant


Iets meer dan een kwart van alle ziekenhuizen in Nederland geeft patiënten online toegang tot hun gegevens, zo meldt Nictiz vandaag, 22 van de 82 onderzochte ziekenhuizen beschikt over een zogeheten patiëntportaal.

Van de 22 patiëntportalen is het bij 17 mogelijk een online afspraak te maken, bij 14 om medische gegevens in te zien, bij 6 het zorg/behandelplan in te zien en bij 3 zelfmetingen toe te voegen. Er zijn wel verschillen tussen de ziekenhuizen. Zo is het bij sommige portalen alleen mogelijk om enkele administratieve gegevens in te zien, terwijl het bij andere weer mogelijk is om online vragen aan de arts te stellen. Patiënten kunnen (medische) gegevens vaak inzien, maar het aanvullen en wijzigen is minder vaak mogelijk. Academisch ziekenhuizen bieden de meest uitgebreide mogelijkheden aan. 

Alles bij de bron; Security


De Vereniging van Praktijkhoudende Huisartsen (VPHuisartsen) is deze week bij de Hoge Raad in cassatie gegaan tegen de invoering van het Landelijk Schakelpunt (LSP), de infrastructuur voor het uitwisselen van vertrouwelijke medische patiëntgegevens. De organisatie maakt zich vooral zorgen over de privacy-impact. Door het LSP zou de vertrouwelijkheid en de privacy in de spreekkamer namelijk eindigen.

"Het zijn niet meer de dokter en de patiënt die samen bepalen wie welke gegevens in mag zien. Eenmaal ja gezegd tegen het LSP betekent dat een derde partij kan bepalen, zonder toestemming van de huisarts en patiënt, met wie nog meer het patiëntendossier van de huisarts gedeeld mag worden. Je digitale dossierkast staat open, je weet niet wie er informatie uithaalt, je weet niet welke informatie er gezien wordt en je weet niet wat er met die informatie gebeurt", zo liet een aangesloten huisarts eerder tegenover de rechter weten...

...Bij de rechtbank Midden-Nederland en in hoger beroep bij het gerechtshof Arnhem-Leeuwarden trok VPHuisartsen aan het kortste eind. "Maar de bescherming van het beroepsgeheim, de privacy van patiënten en daarmee de vraag naar de rechtmatigheid van het LSP blijft voor VPHuisartsen vanuit principiële en professionele redenen de drijfveer voor de gang naar de Hoge Raad", zo laat de organisatie op de eigen website weten.

Alles bij de bron; Security via PrivacyFirst


Onvoorstelbaar. In een tijd waarin de techniek zich in sneltreinvaart ontwikkelt en het leven – vooral het werkzame – op allerlei manier vergemakkelijkt, is het nog steeds moeilijk om patiëntgegevens snel en simpel met elkaar uit te wisselen. De informatiesystemen van verschillende zorgverleners zijn bovendien niet goed aan elkaar gekoppeld, meldde Nictiz gisteren. Daardoor komt informatie over patiënten niet goed terecht en kunnen gegevens uit softwaresystemen in sommige gevallen helemaal niet worden verwerkt. Waarom zou je ook makkelijk doen als het moeilijk kan?

Het Landelijk Schakelpunt, de opvolger van het epd, moet de digitale communicatie tussen zorgverleners verbeteren. Maar er is nog veel weerstand, vooral vanuit het oogpunt van privacy. Want moeten alle partijen in de zorg zomaar bij de gegevens van een patiënt kunnen? Bovendien: één datalek en de patiëntgegevens van duizenden mensen liggen open en bloot op straat. Het Schakelpunt maakt gegevensuitwisseling sneller, maar ook kwetsbaarder.

Logische argumenten, maar wel een beetje achterhaald. Privacy? Get over it. Iedereen weet alles van je en juist in de zorg kan het enorm helpen als je gegevens makkelijk te vinden zijn. Zorg er dus voor dat de partijen de gegevens volledig met elkaar uitwisselen. Geen moeilijk gedoe over wat waar ligt en wie toegang mag hebben tot welke gegevens. Gewoon alles in één database, waar de patiënt de baas over is. Iedereen wil toch zo goed en snel mogelijk geholpen worden, zonder elke keer opnieuw toestemming te hoeven geven aan artsen?

Alles bij de bron; ZorgVisie


 

Apothekers willen toegang tot meer patiëntgegevens, zoals laboratoriumuitslagen en de reden van het voorschrijven van medicijnen, zo blijkt uit het onderzoek van expertisecentrum Nictiz in samenwerking met de KNMP, de beroeps- en brancheorganisatie voor apothekers. "Complete en actuele patiëntgegevens zijn van belang voor een goed medicatiegebruik. Het ontbreken daarvan verhoogt de kans op medicatiefouten", aldus de brancheorganisatie.

Van de apothekers vindt 91 procent dat patiënten inzage moeten hebben in hun elektronische gegevens. Bij elektronische communicatie tussen de apotheek en de patiënt is er vooral sprake van gemaksdiensten, zoals het online aanvragen van (herhaal)recepten, het online stellen van vragen en het online informeren over wanneer de medicatie klaarligt.

Alles bij de bron; Security


De nieuwe EPD-wet van minister Schippers schept al een jaar verwarring in de Eerste Kamer.  Voor patiënt noch arts is het duidelijk wie straks na het geven van toestemming medische gegevens kan raadplegen. Na twee jaar troebele discussie, wil de minister de patiënt het allemaal zelf laten regelen. Daarmee gaat ze ten onrechte de fundamentele privacydiscussie uit de weg.

De wet die de juridische basis moet gaan vormen voor het privaat doorgestarte Elektronisch Patiëntendossier wordt inmiddels al een jaar aangehouden door de Eerste Kamer. De Senaat heeft gegronde twijfels bij de wet, die onder meer moet gaan regelen hoe een vertrouwelijke behandelrelatie moet worden gewaarborgd bij het digitaal toegankelijk maken van medische gegevens. Het wetsvoorstel is in de eerste plaats bedoeld om het LSP-systeem (Landelijk Schakelpunt) waarvoor de Eerste Kamer de wetgeving in 2010 unaniem verwierp, alsnog van een wettelijke basis te voorzien... 

...De hele discussie over generiek, gespecificeerd en specifiek toestemming vragen of geven wordt door minister Schippers echter gelaten voor wat ze is. In de laatste uitgebreide brief slaat ze een nieuwe richting in als het gaat om het uiteindelijke doel van deze wet: in de toekomst moet de patiënt de volledige regie krijgen over wie toegang heeft tot welke medische gegevens. Dit moet gaan gebeuren via een online patiëntportaal, zo blijkt uit het voorstel van de minister.

“Wij vinden dat een onverantwoorde verschuiving van de verantwoordelijkheid en ook van de aansprakelijkheid in sommige gevallen”, stelde Böhre hierover tijdens de expertmeeting. De regie over de inhoud en de toegang van het zorgdossier dient volgens Specifieke Toestemming in de eerste plaats bij arts en patiënt gezamenlijk te blijven, zoals het medisch beroepsgeheim en de wetten rondom patiëntprivacy voorschrijven. Als de patiënt dit allemaal zelf moet gaan regelen, krijgt deze een grote verantwoordelijkheid die in de praktijk snel fout kan uitpakken – zowel wat betreft de toegankelijkheid van gegevens, maar ook het niet toegankelijk zijn van gegevens terwijl dat wel nodig is.

Alles bij de bron; PlatformBurgerrechten


Abonneer je nu op onze wekelijkse nieuwsbrief!
captcha